پایگاه خبری فولاد ایران - چین با یک بحران جمعیتی «شوم» مواجه است که بر اساس پیشبینیهای اداره سرشماری ایالات متحده و بانک جهانی، میتواند جمعیت ۱.۴ میلیاردی این کشور را تا سال ۲۱۰۰ به بیش از نصف کاهش دهد. به گزارش نیوزویک، ریشه این مشکل عمدتاً در اثرات بلندمدت و مخرب «سیاست تکفرزندی» (۱۹۷۹ تا ۲۰۱۵) نهفته است که نرخ باروری چین را به یکی از پایینترین سطوح جهان رسانده است. در حال حاضر، نرخ زاد و ولد در پایینترین حد تاریخی خود قرار دارد، در حالی که امید به زندگی همچنان در حال افزایش است و سهم سالمندان جامعه به سرعت رو به رشد است؛ به طوری که پیشبینی میشود جمعیت بالای ۶۰ سال تا سال ۲۰۳۵ به ۴۰۰ میلیون نفر برسد. تلاشهای دولت چین برای معکوس کردن این روند، از جمله اجرای «سیاست دو فرزندی» (۲۰۱۶) و سپس «سیاست سهفرزندی» (۲۰۲۱) و ارائه مشوقهای مالی، تاکنون ناموفق بوده و کاهش مداوم جمعیت ادامه دارد.
این تحولات جمعیتی پیامدهای عمیقی بر بخشهای نظامی و اقتصادی چین دارد. از نظر نظامی، حفظ ارتش آزادیبخش خلق (PLA) با بیش از ۲ میلیون پرسنل فعال، به دلیل کاهش نیروی انسانی به طور فزایندهای دشوار و پرهزینه خواهد شد. این فشارها ممکن است استراتژی جنگی چین را تغییر داده و منجر به ترجیح جنگهای کوتاهتر، شدیدتر و تکیه بیشتر بر پلتفرمهای بدون سرنشین شود. علاوه بر این، برخی تحلیلگران معتقدند وخامت چشمانداز جمعیتی ممکن است جدول زمانی استراتژیک پکن را برای اقدام علیه تایوان فشرده سازد تا در حالی که قدرت چین هنوز در اوج است، دست به اقدام بزند.
در بعد اقتصادی، کاهش جمعیت بهطور قطع به معنای رشد کندتر، کمبود فزاینده نیروی کار و کاهش شدید جمعیت در سن کار تا اواسط قرن خواهد بود. این امر به نوبه خود، بهرهوری، نوآوری و تولید را کاهش میدهد. همزمان با این کاهش، پیری سریع جمعیت، هزینههای اضافی سنگینی را در قالب حقوق بازنشستگی و مراقبتهای بهداشتی بر بودجه دولت تحمیل خواهد کرد. نتیجه نهایی، احتمالاً چینی با رقابت اقتصادی کمتر و مشکلات مالی بیشتر خواهد بود. در نهایت، این دگرگونیهای داخلی به سیاستگذاران آمریکایی هشدار میدهد که ماهیت چالش چین برای غرب در حال تغییر است و نیاز به درکی نوین از وضعیت این قدرت آسیایی دارد.
منبع: Newsweek